معایب و مزایای ترجمه با هوش مصنوعی

بازدیدها: ۲۶

✍️  حامد جلالی فر – مترجم، پژوهشگر  ترجمه 

📅  ۱۸ آبان ۱۴۰۴

معایب  🤖❌

با وجود پیشرفت‌ های چشمگیر در فناوری، هوش مصنوعی برای ترجمه متون هنوز دارای محدودیت‌ ها و مشکلات قابل توجهی است:

1. کمبود دقت و زمینه متنی 📄
   ترجمه با هوش مصنوعی اغلب تنها جایگزینی کلمات است و نمی‌تواند لحن، زمینه و هدف پیام را به درستی منتقل کند. این موضوع مخصوصاً در متون تخصصی، بازاریابی و فرهنگی مشکل‌ساز است.هوش مصنوعی مصون از اشتباه نیست. هوش مصنوعی ماشینی است که با استفاده از مدل های زبانی بزرگ از ترجمه های انسانی استفاده کرده و آن را یاد گرفته است اما قدرت قضاوت فراتر از متن را ندارد. برای همین اگر صرفا بخواهیم روی خروجی ترجمه از هوش مصنوعی تکیه کنیم و آن را به عنوان نسخه نهایی مورد استفاده قرار دهیم فاجعه رخ می دهد.

2. عدم حساسیت فرهنگی و اجتماعی 🌍
   ابزارهای هوش مصنوعی نمی‌ توانند تفاوت‌های فرهنگی و اجتماعی را تشخیص دهند و ممکن است ترجمه‌ ای ارائه دهند که نامناسب یا اشتباه فرهنگی باشد. هوش مصنوعی شناختی از مقوله های فرهنگی ندارد مگر اینکه از قبل آموزش دیده باشد. ممکن است در گذر زمان نقص های هوش مصنوعی کمتر و کمتر شود اما در نهایت به علت گستردگی مسائل فرهنگی و عواطف انسانی یعنی بحث مقوله های پیچیده روانشناختی و خیلی چیزهای دیگر، هوش مصنوعی همیشه برای قضاوت نهایی و دقیق در پایان کار ترجمه نیازمند بازبینی دقیق یک مترجم متبحر است.

3. نبود هوش عاطفی ❤️
   مترجم انسانی می‌تو اند بار عاطفی و روانشناختی جملات را درک کند، اما AI در این زمینه محدود است و نمی‌ تواند پیام‌ های احساسی یا طنز را درست منتقل کند. اگر جمله ای طنز باشد هوش مصنوعی نمی تواند طنز بودن را تشخیص بدهد. هوش مصنوعی در این زمینه عاجز است. البته استثناء هایی وجود دارد که بسته به نوع پرامپت (دستور) کاربر به هوش مصنوعی شاید بتوان خروجی های بهتری از ترجمه ها گرفت اما این موضوع خودش نیازمند آموزش دیدن است.

4. مشکلات امنیت داده‌ها 🔒
   ارسال متون محرمانه به ابزارهای آنلاین هوش مصنوعی ممکن است اطلاعات حساس شما را در معرض خطر افشا قرار دهد و احتمال سوء استفاده وجود دارد.

5. عدم شخصی‌ سازی و انعطاف‌پذیری ⚙️
   هوش مصنوعی  نمی‌تواند ترجمه را مطابق با نیازهای خاص برند یا بازار هدف شخصی‌سازی کند و محدود به الگوریتم‌های از پیش تعیین‌شده است.هوش مصنوعی نمی تواند به تنهایی این انعطاف پذیری را داشته باشد. ترجمه با هوش مصمنوعی نیازمند لحاظ کردن نکاتی است که مترجم انسانی در آن مهارت دارد.

6. نیاز به ویرایش انسانی ✍️
   حتی بهترین ابزارهای هوش مصنوعی نیازمند بازبینی و ویرایش انسانی هستند تا کیفیت ترجمه تضمین شود.

7. ناتوانی در ترجمه های شنیداری 🎥 هم اکنون خیلی از افراد تحصیلکرده تصور می کنند که با آمدن هوش مصنوعی بازار کار مترحمان آسیب می بیند اما این طور نیست. هوش مصنوعی که هم اکنون برای تبدیل صوت به متن در بستر اینترنت در سایت های مهمی مثل یوتیوب زیرنویس می کنند خیلی از کلمات انگلیسی را نمی توانند درست بشنوند چه رسد به اینکه بخواهند همزمان هم کلمه انگلیسی را درست بشنوند و هم معادل درست فارسی اش را تحویل دهند. هوش مصنوعی برای ترجمه متن شاید حرفی برای گفتن داشته باشد اما به عنوان یک مترجم حرفه ای با بیش از ۲۵ سال سابقه کار در رسانه و ترجمه دیداری- شنیداری در رسانه های بین المللی با اطمینان می گویم که هوش مصنوعی در ترجمه های دیداری- شنیداری واقعا عقب است.  گول ترجمه های فارسی روان در ریلزهای اینستاگرامی را نخورید. منظور از ترجمه مسائل عمومی و بدیهی در بستر اینترنت نیستند بلکه بحث های تخصصی و رشته های علمی و مسائل پیچیده ای هستند که نیازمند درک انسانی هستند. هوش مصنوعی از این نظر به خصوص در بحث ترجمه های دیداری – شنیداری فاصله زیادی با ترجمه های ایده آل دارد. ضمن آنکه استفاده از هوش مصنوعی برای ترجمه های دیداری – شنیداری نیازمند ابزارهای مناسب برای نمایش تصویر هستند.🎥

مزایای ترجمه با هوش مصنوعی ✅

با این حال، هوش مصنوعی در ترجمه متون مزایای قابل توجهی نیز دارد:

1. سرعت و کارایی بالا ⚡
   هوش مصنوعی می‌ تواند حجم زیادی از متن را در کوتاه‌ ترین زمان ترجمه کند و برای پروژه‌ های بزرگ و فوری بسیار مناسب است. در واقع اگر قصد کاربر ترجمه دقیق و تطبیقی با متن مبدا نباشد و بخواهد اطلاعات مهم را به صورت دسته بندی شده دریافت کند آنگاه با پرامپت های مناسب می تواند از فناوری ترجمه با هوش مصنوعی برای تحقیق در مورد موضوع مورد نظرش استفاده کند. از این جنبه است که هوش مصنوعی سرعت و کارایی بالایی دارد اما اگر قرار باشد ترجمه متن مثل کتاب یا مقاله را به هوش مصنوعی بسپاریم و به صورت چشم بسته از محصول ترجمه اش استفاده کنینم کار اشتباهی است.

2. دسترس‌ پذیری ۲۴ ساعته 🕒
   برخلاف مترجمان انسانی، ابزارهای هوش مصنوعی همیشه در دسترس هستند و محدودیت زمانی ندارند.

3. هزینه کمتر در موارد خاص 💰
   با استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی می‌توان هزینه‌های ترجمه متون عمومی و کم‌حجم را کاهش داد، به خصوص در پروژه‌های بلندمدت.

4. یکپارچگی با حافظه ترجمه و واژه‌نامه‌ها 📚
   هوش مصنوعی می‌ تواند از داده‌ های قبلی و واژه‌نامه‌ های تخصصی استفاده کند تا کیفیت ترجمه در حوزه‌ های مشخص افزایش یابد. در واقع هوش مصنوعی یک پروژه است. تمام ابزارهای هوش مصنوعی که در بستر اینترنت وجود دارند شخصی سازی یا تخصصی نیستند.

5. امکان ترجمه سریع چندزبانگی 🌐
   برای شرکت‌ ها و سازمان‌ های بین‌ المللی،  این هوش مصنوعی است که  امکان ترجمه همزمان متن‌ ها به چند زبان را فراهم می‌ کند.

جمع‌ بندی ✔️

در نهایت، ترجمه با هوش مصنوعی یک ابزار مکمل است، نه جایگزین کامل برای مترجمان حرفه‌ ای! بهترین نتیجه زمانی حاصل می‌شود که  هوش مصنوعی  برای تسریع کار و مترجم انسانی برای تضمین کیفیت و صحت فرهنگی با هم ترکیب شوند.

منابع معتبر 📌

1. Forbes – Can AI Replace Human Translators 

2. Harvard Business Review – The Limitations of AI in Language Translation

3. MIT Technology Review – AI in Translation: Benefits and Risks